Groots leiderschap is een kwestie van subtiliteiten

Uit het dagboek van een Operations Coach

Intakes vind ik fantastisch. Ik ontmoet operationele leiders als mens en mag kennis maken met hun visie op leiderschap.

Een aantal weken geleden maakte ik kennis met een nieuwe deelnemer aan ons programma ‘Leiderschap in Actie’.

Zij is niet aan haar proefstuk toe. Voor diverse bedrijven heeft ze in haar carrière al mooie rollen vervuld, waarin ze leiding gaf aan kleinere en grotere uitvoerende teams. Een ondernemende dame die vooraf goed had nagedacht over de vraag: “Wat zie jij als jouw belangrijkste taak als teamleider?”

Haar antwoord tijdens de intake: “Het is mijn taak om Rust, Reinheid en Regelmaat te brengen.”

Ze legt uit hoe hectisch de productie-omgeving soms kan zijn en vertelt wat voor haar de betekenis is van deze drie belangrijke woorden in de context van haar huidige baan.

Na de intake gaan we naar de werkvloer. Ik observeer een ploegoverdracht. In deze organisatie een gestandaardiseerd moment, dat ingebed is, in een overlegstructuur met (de-)escalatiemogelijkheden. Het is een stand-up meeting en er wordt gebruik gemaakt van een actiebord. De betreffende teamleider is de voorzitter.

Ik neem waar dat aan alle randvoorwaarden is voldaan. De juiste deelnemers zijn aanwezig, de acties staan SMART op het bord, er is inzicht in hoe de afdeling presteert etc.

Er staat één punt van aandacht op het bord, dat te maken heeft met een organisatie-breed genomen besluit. De teamleider kent het besluit, maar is het er niet helemaal mee eens. Vlak voordat het overleg begint valt haar oog op dit punt. Ze schudt heel even het hoofd en laat haar schouders met een zachte zucht zakken. Een subtiel non-verbaal signaal. Het team staat erbij en ziet het.

Het overleg begint, ze verwelkomt de teamleden en geeft hen het woord. Ze vult alleen aan waar nodig. Ze vervult haar rol als voorzitter loepzuiver.

Direct na het overleg deel ik mijn observaties met haar. Een schoolvoorbeeld van een goede ploegoverdracht. Effectief, het team weet wat hen te doen staat de komende acht uur, acties lopen, verbeteringen zijn ingezet. Ik reik een aantal momenten uit het overleg aan, benoem hoe ik haar heb zien communiceren en ze benoemt zelf wat daar haar bedoeling en positieve impact van is geweest.

Er is wat uitdaging nodig voor wat betreft haar non-verbale communicatie in het korte moment voorafgaand aan het overleg. Via een serie vragen leid ik haar naar het moment en herinner haar aan de voor haar zo belangrijke taak: Rust, Reinheid en Regelmaat brengen. Verder hoef ik niets te zeggen. Een korte stilte doet de rest.

Ze concludeert zelf dat ze, door te doen wat ze deed, ontkracht wat ze zelf zo belangrijk vindt.

Samen nemen we dit inzicht, met het vermoeden van een glimlach, dankbaar in ontvangst.

Het zijn juist dit soort subtiele signalen, onbewuste of onbedoelde gedragingen, houdingen, bewegingen, uitspraken op een bepaald moment, op een bepaalde manier, op een bepaalde toon die ons leiderschap ondermijnen.

De verrijking, de groei van leiderschapseffectiviteit, zit in het benutten van de kracht van de subtiliteiten in tijd, toon of taal.

Dat is de toegevoegde waarde van operationele coaching. Zichtbaar maken wat op enig moment niet zichtbaar was en samen ontdekken hoe het beter kan.